|
Anayasa hukuku alanındaki çalışmalarıyla tanınan Ali Fuat Başgil 17 Nisan 1967’de Kadıköy’deki evinde kalp krizi geçirerek öldü. 1893’te Samsun’da doğan Başgil ilk öğrenimini Çarşamba’da gördü. Liseye İstanbul’da başladı ve I.Dünya Savaşı’na katılarak Kafkas cephesinde dört yıl çarpıştı. Daha sonra Paris Buffone Lisesi’ni ve Gronoble Hukuk Fakültesi’ni bitirdi. “Boğazlar Sorunu”na ilişkin teziyle Paris Hukuk Fakültesi’nden doktorasını aldı. 1930’da Türkiye’ye döndü, bir süre Milli Eğitim Bakanlığı’nda çalıştı ve 1932’de İstanbul Hukuk Fakültesi’nde anayasa profesörlüğüne getirildi. Hatay Anayasası’nı hazırlayan Başgil, 1937’de Hatay’ın bağımsızlığı konusunda Cenevre’de toplanan Milletler Cemiyet’inde Türk kurulunun danışmanlığını yaptı. 1939’da ordinaryüs profesör oldu ve 1942’ye kadar İstanbul Hukuk Fakültesi dekanlığını yürüttü. Hür Fikirleri Yayma Cemiyeti’ni kurduğu 1947’den itibaren DP’yi destekleyen Başgil, 27 Mayıs 1960 darbesinden sonra 147 öğretim üyesiyle beraber üniversiteden uzaklaştırıldı. 1961’de emekli oldu ve aynı yıl AP listesinden Samsun senatörü seçildi. Cemal Gürsel’e karşı cumhurbaşkanlığına aday oldu, fakat baskılar sonucu adaylıktan ve senatörlükten çekildi. 1962’de İsviçre’ye giderek Cenevre Üniversitesi’nde Türk Tarihi ve Dili Kürsüsü’nde ders verdi. 1965’te tekrar yurda döndü ve AP İstanbul milletvekili olarak Meclis’e girdi; Anayasa Komisyonu başkanlığı yaptı. Başgil, hukuk alanındaki çalışmalarının yanı sıra, Türkiye’deki din ve laiklik anlayışına eleştirilerle dikkati çeken Din ve Laiklik (1954) ve Gençlerle Başbaşa (1949) gibi kitapları yayımladı.
|